ಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯ
| ಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯ |   | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ವೆಂಕಪ್ಪಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: ವರದಾಚಾರ್ಯ, ಶೇಷಾಚಾರ್ಯ | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ಭಾವುಆಚಾರ್ಯ | Branch: 2 | Generation: 5 | |
Author: Shrikant Mangalwedhe
ಭಾವುಆಚಾರ್ಯ
| ಭಾವುಆಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ವೆಂಕಪ್ಪಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ, ಬಾಳಕೃಷ್ಣಾಚಾರ್ಯ, ವಿಟ್ಠಲಾಚಾರ್ಯ | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯ | Branch: 2 | Generation: 5 | |
ವಿಟ್ಠಲಾಚಾರ್ಯ
| ವಿಟ್ಠಲಾಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ಕಾಂತಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: | Branch: 2 | Generation: 5 | |
ಬಿಂದುಮಾಧವಾಚಾರ್ಯ (?)
| ಬಿಂದುಮಾಧವಾಚಾರ್ಯ (?) | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ವಾಸುದೇವಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ವೆಂಕಪ್ಪಾಚಾರ್ಯ, ಕಾಂತಾಚಾರ್ಯ | Branch: 2 | Generation: 4 | |
ಕಾಂತಾಚಾರ್ಯ
| ಕಾಂತಾಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ವಾಸುದೇವಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: ವಿಟ್ಠಲಾಚಾರ್ಯ | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ವೆಂಕಪ್ಪಾಚಾರ್ಯ, ಬಿಂದುಮಾಧವಾಚಾರ್ಯ (?) | Branch: 2 | Generation: 4 | |
ವೆಂಕಪ್ಪಾಚಾರ್ಯ
| ವೆಂಕಪ್ಪಾಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ವಾಸುದೇವಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: ಭಾವುಆಚಾರ್ಯ, ಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯ | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ಕಾಂತಾಚಾರ್ಯ, ಬಿಂದುಮಾಧವಾಚಾರ್ಯ (?) | Branch: 2 | Generation: 4 | |
ವಾಸುದೇವಾಚಾರ್ಯ
| ವಾಸುದೇವಾಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ಗೋವಿಂದಭಟ್ಟ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: ವೆಂಕಪ್ಪಾಚಾರ್ಯ, ಕಾಂತಾಚಾರ್ಯ, ಬಿಂದುಮಾಧವಾಚಾರ್ಯ (?) | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: | Branch: 2 | Generation: 3 | |
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ
| ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: 1910-05-22 | ಮರಣ ದಿನಾಂಕ: 1998-06-17 |
| ತಂದೆ: ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ, ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ | |||
| ವಿಳಾಸ: ಮನೆ ನಂ. ೧೦೧೭, ಗದ್ದಿ ಓಣಿ, ಗುರುವಾರ ಪೇಟೆ, ಕಿತ್ತೂರು (ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆ ) | Branch: 3 | Generation: 6 | |
ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರ
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ
ಕಿರುಪರಿಚಯ
ಮೂಲತ: ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ ದತ್ತಕದ ನಂತರ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯ ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರ
ವೃತ್ತಿ: ಹೊಲ ಮನೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು
ವಿಳಾಸ: ಮನೆ ನಂ. ೧೦೧೭, ಗದ್ದಿ ಓಣಿ, ಗುರುವಾರ ಪೇಟೆ, ಕಿತ್ತೂರು (ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆ )
ಪತ್ನಿ: ಸೀತಾಬಾಯಿ. ಕಲಭಾವಿಯ ಭೀಮರಾವ ಶೇಷೊ ದೇಶಪಾಂಡೆಯವರ ಮಗಳು. ತೌರುಮನೆಯ ಹೆಸರು : ಕಮಲಾ. ಜನ್ಮ : ೨ ಅಕ್ಟೋಬರ ೧೯೨೩ ; ಮರಣ : ೨೦೦೫ನೆ ಇಸವಿಯ ಆಷಾಢ ವದ್ಯ ತದಿಗೆಯಂದು (ಶನಿವಾರ) ತಮ್ಮ ೮೨ನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಕಿತ್ತೂರಿನ ಸ್ವಗೃಹದಲ್ಲಿ.
ಮಕ್ಕಳು: ೧) ಮಿತ್ರವಿಂದಾ (ಸೋನಾ) – ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಸೋದರಮಾವ ಮಧ್ವ ಭೀಮರಾವ ದೇಶಪಾಂಡೆ ಅವರ ಪತ್ನಿ. ಎರಡನೆ ಹೆರಿಗೆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದು. ೨) ರಂಗನಾಥ – ಕಿತ್ತೂರಿನ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ, ಈಗ ನಿವೃತ್ತರು. ೩) ಭೀಮಾತಾಯಿ – ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸೋದರಮಾವ ಡಾ. ಗೋಪಾಳ ಭೀಮರಾವ ದೇಶಪಾಂಡೆ ಇವರ ಪತ್ನಿ ೪) ಅಶೋಕ (ರಾಮ / ಅಪ್ಪಣ್ಣ) – ಕೆಲವು ವರ್ಷ ಹರಿಹರದಲ್ಲಿ ಕಿರ್ಲೋಸ್ಕರ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಇವರು ಈಗ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ೫) ಶೋಭಾ – ಸಿಂಡಿಕೇಟ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸವಿದ್ದ, ಸ್ವೇಚ್ಛಾ ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು, ತೀರಿಕೊಂದಿರುವ ವಾಸುದೇವರಾವ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಅವರ ಪತ್ನಿ. ೬) ಕೃಷ್ಣ – ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ನಿವೃತ್ತ ಉದ್ಯೋಗಿ. ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ. ೭) ಗೋದಾವರಿ – ಮುಂಬಯಿ ಕಾರ್ಪೋರೇಶನದಲ್ಲಿ ಇಂಜಿನೀಯರ ಆಗಿ ನಿವೃತ್ತರಾಗಿರುವ ಕೆ.ಕೆ. ನಗರ ಅವರ ಪತ್ನಿ. ೮) ವಿಟ್ಠಲ – ಕಿರ್ಲೋಸ್ಕರ ಕಂಪನಿಯ ಉದ್ಯೊಗಿ. ಹರಿಹರದಲ್ಲಿನ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ಮುಚ್ಚಿದ ನಂತರ ಖಾಸಗಿ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ದಾವಣಗೆರೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸ. ೯) ಸಂಜೀವ – ಇಂಜಿನೀಯರ. ಅಮೇರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ. ಅಲ್ಲಿಯೆ ಮನೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ವಾಸವಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರ
ಮೂಲತ: ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ
ದತ್ತಕದ ನಂತರ: ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯ ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರ
ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕ : ೨೨ ಮೇ ೧೯೧೦ ರಂದು ಅಂದರೆ ಶಕೆ ೧೮೩೨, ಸಾಧಾರಣ ನಾಮ ಸಂವತ್ಸರ, ವೈಶಾಖ ಶುಕ್ಲ ಚತುರ್ದಶಿ ( ನರಸಿಂಹ ಜಯಂತಿ) , ಭಾನುವಾರ. ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿ.
ಮರಣ ದಿನಾಂಕ : ೧೭ ಜೂನ ೧೯೯೮ ರಂದು ಅಂದರೆ ಬಹುಧಾನ್ಯ ನಾಮ ಸಂವತ್ಸರದ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ವದ್ಯ ಅಷ್ಟಮಿ, ಬುಧವಾರ (ತಮ್ಮ ೮೮ನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ). ಹಾರ್ಟ ಅಟ್ಯಾಕದಿಂದ, ಕಿತ್ತೂರಿನ ಗದ್ದಿ ಓಣಿಯ ಸ್ವಗೃಹದಲ್ಲಿ.
ಎತ್ತರವಲ್ಲದ – ಬಹಳ ಗಿಡ್ಡರೆಂದೂ ಅನ್ನಲಾಗದ, ಈ ಕಡೆಯ ಜನರ ಸಾಧಾರಣ ಎತ್ತರಕ್ಕಿಂತ ತುಸುವೆ ಕಡಿಮೆ ಅನಿಸುವ ದೈಹಿಕ ನಿಲುವು. ಗೌರ ವರ್ಣದ ಒಳ್ಳೆ ವರ್ಚಸ್ವಿ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ. ದೂರದರ್ಶನದ ಧಾರಾವಾಹಿನಿಗಳಿಂದಾಗಿ ಬಿಂಬಿತವಾಗಿರುವ ಹೆಗಲ ವರೆಗೂ ಇಳಿಬಿದ್ದ ದೀರ್ಘ ಶಿಖೆಯ ಚಾಣಕ್ಯನ ನೆನಪು ತರುವ ಮುಖಮುದ್ರೆ.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ಮುರಗೋಡದವರು, ಮಂಗಳವೇಢೆ ಮನೆತನದವರು ಎನ್ನುವದು ನನ್ನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಹೆಚ್ಚೂಕಡಿಮೆ ಯಾರಿಗೂ ಕೇಳಿಕೂಡ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದೆ ಹೋದ ಒಬ್ಬ ಹಿರಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಎಂಬತ್ತೆಂಟು ವ₹ರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಜೀವಿಸಿದ್ದ ದೀರ್ಘಾಯುಷಿ. ಅಷ್ಟಾಗಿಯೂ, ಅವರು ಬದುಕಿದ್ದ ಈ ಸುದೀರ್ಘ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನಪೀಳಿಗೆಯವರಿಗೆ , ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ನಮ್ಮ ಪರಿವಾರದವರೆ ಎಂಬ ಅರಿವು ಹೋಗಲಿ, ಅವರ ಇರುವಿಕೆಯೆ ಅಜ್ಞಾತವಾಗಿತ್ತು.
ಅದಕ್ಕೆ, ಅವರು ದೂರದ ಯಾವುದೋ ದೇಶಾಂತರದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ನಾವಿದ್ದುದು ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲಾದರೆ, ಅವರು ಇದ್ದುದು ಕಿತ್ತೂರಲ್ಲಿ, ನಮ್ಮದೆ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ. ಕೇವಲ ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು, ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟು ಮೈಲುಗಳಾಚೆ.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ನಮ್ಮದೆ ಅಂದರೆ ಮೂರನೆ ಟಿಸಿಲಿನ ಆರನೆ ತಲೆಮಾರಿನವರು. ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರೆಲ್ಲ ಇದ್ದ ಮುರಗೋಡಿನಲ್ಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಅವರೊಂದಿಗೇ ಬೆಳೆದವರು. ನನ್ನ ತಂದೆಗಿಂತ ಆರು ವರ್ಷ ಚಿಕ್ಕವರಾದರೂ ತಲೆಮಾರಿನ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನವರು. ನಾನು – ಅಂದರೆ, ಈ ವಂಶಾವಳಿ ಮತ್ತು ಮನೆತನದ ಇತಿಹಾಸದ ವಿಷಯ ಸಂಗ್ರಹಕಾರ ಮತ್ತು ಲೇಖಕ – ಎಂಟನೆ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಸೇರಿದವನು. ಅವರು ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ದತ್ತಕ ಬಂದು, ಮದುವೆಯಾಗಿ ಚೊಚ್ಚಲ ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆದ ಒಂದೂವರೆ ವ₹ರ್ಷದ ನಂತರ ನನ್ನ ತಂದೆಗೆ ಐದನೆ ಮಗನಾಗಿ ನಾನು ಹುಟ್ಟಿದವನು.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ತಮ್ಮ ಹುಟ್ಟೂರು ಮುರಗೋಡನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದತ್ತಕದ ಕಾರಣದಿಂದ ಕಿತ್ತೂರು ಸೇರಿದ ಹಾಗೆಯೆ, ನನ್ನ ತಂದೆ ರಂಗನಾಥ (ಆಗಿನ ಶಾಲಾ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ರಂಗಾಚಾರ್ಯ) ಅವರೂ ದತ್ತಕ ಹೋದರು, ಅದೂ ಕಿತ್ತೂರಿಗೇ, ಎರಡು ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ. ಇಬ್ಬರ ಮನೆಗಳೂ ಒಂದೇ ಬೀದಿ – ಗದ್ದಿ ಓಣಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದದ್ದೂ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷ.
ಫರಕು ಇಷ್ಟೇ – ನನ್ನ ತಂದೆ ದತ್ತಕ ಹೋದುದು ಪರಗೋತ್ರಕ್ಕೆ, ಬೇರೊಂದು ಮನೆತನಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ತಮ್ಮ (ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನ ಮಗ) ನಿಗೆ. ವಾವೆಯಲ್ಲಿ ತನಗೆ ಕಕ್ಕನಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅದೇ ಗೋತ್ರ, ಅದೇ ಅಡ್ಡಹೆಸರು ಉಳಿದವು. ಮತ್ತೊಂದು ಫರಕು – ನನ್ನ ತಂದೆ ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ಹೋಗಿ ನೆಲೆಸಲಿಲ್ಲ, ಮೊದಲೇ ಇದ್ದ ನೌಕರಿಯನ್ನು ಬಿಡದೆ, ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲೆ ಉಳಿದರು.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರದ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಕಥೆಯನ್ನೆಲ್ಲ ಹೇಳಲು ಕಾರಣವಿಷ್ಟೆ. ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ನನ್ನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಉಳಿದ ಯಾರಿಗೂ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಇರುವಿಕೆಯೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದಾಗ, ನನಗೆ ಅವರ ಗುರುತು ಉಂಟಾದುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಲು. ನಾನಿನ್ನೂ ಶಾಲಾ ಬಾಲಕನಿರುವಾಗಲೆ ನನ್ನ ತಂದೆ ತೀರಿಹೋದರು. ಅದಕ್ಕೂ ಕೆಲ ತಿಂಗಳ ಮೊದಲೇ ನನ್ನ ಹಿರಿಯಣ್ಣನೂ ಅಕಾಲಮೃತ್ಯು ಹೊಂದಿದ್ದ. ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ನಡುವಿನವರಂತೂ, ನಾನು ಹುಟ್ಟುವ ಮೊದಲೆ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿದ್ದರು.
ಹೀಗಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಕಿತ್ತೂರನ್ನೆ ಎರಡುದಿನ ಅಲ್ಲಿದ್ದೂ ನೋಡಿರದ ನಾನು, ಅಲ್ಲಿದ್ದ ನಮ್ಮ ಹೊಲ ಮನೆಗಳ ಗುರುತು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ಆಗೀಗ ದಿನವೆರಡು ದಿನ ಹೋಗುವ ಅನಿವಾರ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಆರೇಳು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ನನ್ನ ತಂದೆಯ ದತ್ತಕ ತಾಯಿಯೂ ತೀರಿಹೋದರು. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ಅಲ್ಲಿನ ಆಸ್ತಿಪಾಸ್ತಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕುಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಆಗೆಲ್ಲ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರನ್ನು ನೋಡಿದ್ದು ಇಷ್ಟೆ ಅಲ್ಲ, ಅವರ ಮನೆಗೂ ಹೊಗುವ, ನೆರವು ಯಾಚಿಸುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗಿತ್ತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಸಂಕೋಚದ ಭಾವನೆಯಿದ್ದರೂ, ಅವರು ನಮಗೆ ಏನೋ ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಗ ಎಂದೂ ನನ್ನ ತಾಯಿಯಿಂದ ಅರಿವಿಗೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆ ಸಂಬಂಧ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಯೇ ಇದ್ದು, ಮುಂದಿನ ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳಕಾಲ ಹಾಗೆಯೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.
೧೯೯೨ರ ಭಾರತ ಹುಣ್ಣಿವೆ ಜಾತ್ರೆಗೆಂದು ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕಳೆಯುವ ಅನಿವಾರ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು. ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೆ ಇದ್ದೆ. ಮರುದಿನ ಬೆಳಗಾವಿಗೆ ಮರಳಬೇಕು. ಅದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಚಹ ಕುಡಿಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಏನೋ ಒಂದು ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿ ನಮ್ಮ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಒಂದೆರಡು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದೆ. ಅವರಿಗೂ ಹೇಳುವ ಹುರುಪು ಬಂದಿತ್ತು. ಅಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ ವಿಷಯ, ನಮ್ಮ ಮನೆತನದ ಇತಿಹಾಸ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ನಾನಿಟ್ಟ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಯಿತು. ಅಂದೇ, ವಂಶಾವಳಿಯ ಈ ಕಥಾನಕ ಕಟ್ಟಡದ ಭೂಮಿಪೂಜೆ, ಪಾಯಾ ತೆಗೆಯುವ ಕೆಲಸದ ಓಂ ಶ್ರೀ ಗಣೇಶಾಯನಮಃ ಶುರುವಾದುದು.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ೮೮ ವ₹ರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲ ಜೀವಿಸಿದ್ದೂ. ನಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ ಇರದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ಅಂಶ, ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತರಾಗದೆ- ತಮ್ಮಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಾವು, ತಾವಾಯಿತು ತಮ್ಮ ಮನೆಯಾಯಿತು ಎಂದು ಒಳಗೆಯೆ ಹುದುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ – ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಿದರೆ ಅದು ತಪ್ಪಾಗುತ್ತದೆ.
ತಮ್ಮ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕಿತ್ತೂರಿನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಗಣ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಇದ್ದವರು. ಆ ಭಾಗದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರ ಕೊನೆ ಕೊನೆಯ ಬೀಡಿನಲ್ಲಿ ಇವರ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿದ ಗುರುತಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರದಿಂದ ತಾಮ್ರಪಟವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದವರು. ಕಿತ್ತೂರ ನಾಡ ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಸಂಘದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಶ್ರೀ ಗುರು ಸಿದ್ಧೇಶ್ವರ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಯನ್ನಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲಿ ಕಲಾ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯಗಳನ್ನೂ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಹಾಲಿನ ಸೊಸಾಯಟಿಯ ಸದಸ್ಯರೂ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘದ ಸದಸ್ಯರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಒಂದುಸಲ (ಬಹುಶಃ ೧೯೬೮ ರಲ್ಲಿ?) ಪಂಚಾಯತ ಮೆಂಬರರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ವಿಟ್ಠಲ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಟ್ರಸ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದವರು.
ಇದು ಅವರ ಒಂದು ಮುಖ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯಲಾಗದಿದ್ದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಇತರರಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರದ, ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿಗಿನ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷಾ ಜ್ಞಾನ – ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಚಯ ಉಳ್ಳವರಾಗಿದ್ದರು. ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಉಳ್ಳವರಾಗಿದ್ದರು.
ಸಂಗೀತ ಪ್ರೇಮವೂ ಇದ್ದಿತಾಗಿ ಆ ಕಲೆಯಲ್ಲಿಯೂ ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿನ ಪರಿಶ್ರಮ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಗಂಧರ್ವ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯದ -ಬಹುಶಃ ವಿಶಾರದ ( ?) ಪರೀಕ್ಷೆ ಆಗಿದ್ದರು. ಆಗ ಕಿತ್ತೂರು ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿಯ ಆ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರಥಮ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೂ ಈ ಮಾನ್ಯತೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಮುರಗೋಡಿನವರೆ ಆದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾನಪದ ಹಾಡುಗಾರ ಶ್ರೀ ಬಾಳಪ್ಪ ಹುಕ್ಕೇರಿ ಇವರ ಗೆಳೆಯರು. ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ವಿನಾಯಕ ಭಟ್ಟರೆಂಬ ಸಂಗೀತದ ಗೀಳು ಇದ್ದ ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ನಿಕಟ ವಾಗಿದ್ದರು. ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ಹೋದ ಮೇಲೂ ಗೆಳೆತನ ಉಳಿಯಿತು. ಅವರ ಮಗಳು ಕಲಭಾವಿಯಲ್ಲಿ ನರ್ಸ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ವಿನಾಯಕ ಭಟ್ಟರು ಅಲ್ಲಿ ಬಂದಾಗ ಇವರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗದೆ ಇರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಇಬ್ಬರೂ ಸೇರಿದಾಗ ಅವರದೇ ಮತ್ತೊಂದು ಸಂಗೀತ- ನಾದ ಪ್ರಪಂಚ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು.
ಹೊಲದ ಬೆಳೆಯ ಮೇಲೆಯೆ ಜೀವನ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ, ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಗತಿಪರ ರೈತನಂತೆ, ಒಕ್ಕಲುತನದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿ, ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆಕಳನ್ನೂ ಸಾಕಿದ್ದರು. ನಿತ್ಯ ಪೂಜೆ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು.
ಇದು ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪರಿಚಯದ ಕೆಲ ಗುಣ ವಿಶೇಷಗಳು. ಇನ್ನು, ಅವರ ಜೀವನದ ಉಳಿದ ಬೇರೆ ವಿವರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯೂ ಹೇಳಬೇಕಲ್ಲ.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ತಂದೆ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯರು ಐದನೆಯ ಪೀಳಿಗೆಯವರು. ನನ್ನ ಮುತ್ತಜ್ಜ ಅನಂತಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ (ಅವರು ರಂಗಾಚಾರ್ಯರ ಆರು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯವರು) ಇದ್ದ ಐವರು ತಮ್ಮಂದಿರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯವರಿಬ್ಬರೆಂದರೆ ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ(ಕಿತ್ತೂರಿನ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಜನಕ ತಂದೆ). ಹೀಗಾಗಿ, ಭೀಮಾಚಾರ್ಯರು ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ದೊಡ್ಡಪ್ಪ (ಕಕ್ಕ). ನನ್ನ ಮುತ್ತಜ್ಜ ಅನಂತಾಚಾರ್ಯರ ಪುತ್ರ ರಾಮಾಚಾರ್ಯರು, ನನ್ನ ತಂದೆ ರಂಗನಾಥನ ಜನಕ ತಂದೆ. ನನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನು (ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ -) ಭೀಮಾಚಾರ್ಯರ ಮಗ – ಇವರ ಹೆಸರೂ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ, ಇವರಿಗೆ ದತ್ತಕ ಕೊಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ (ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರತಂದೆ) ಇಬ್ಬರು ಹೆಂಡಂದಿರು. ಹಿರಿಯವಳು ಗುಂಡಕ್ಕ. ಮಕ್ಕಳಾಗದೆ ತೀರಿಕೊಂಡಮೇಲೆ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯರು ಕಿತ್ತೂರಿನ ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರ ಮನೆತನದ ಗೋದೂಬಾಯಿ ಎಂಬ ಕನ್ಯೆಯೊಡನೆ ಮದುವೆಯಾದರು. ಈ ಗೋದೂಬಾಯಿಯ ಹೊಟ್ಟೆಯಿಂದ ಒಂಬತ್ತು ಮಕ್ಕಳು – ಆರು ಹೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಮೂರು ಗಂಡು – ೧. ಸುಬ್ಬಕ್ಕ ೨. ಫಲ್ಗುಬಾಯಿ ೩. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ೪. ಸೋನಾಬಾಯಿ ೫. ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ ೬. ಅಕ್ಕವ್ವ ೮. ಗಂಡು (ಹೆಸರು?) ೯.ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ – ಹುಟ್ಟಿದರು. (ಈ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕ್ರಮ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರೆ ಹೇಳಿದ್ದು.
(ಇವರಲ್ಲಿ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ರಂಗ, ಮಗಳು ಭೀಮಕ್ಕ ಅಳಿಯ ಡಾ. ಗೋಪಾಳ ಭೀ. ದೇಶಪಾಂಡೆ ಇವರಿಂದ ಕೇಳಿ ತಿಳಿದು ಕೊಂಡಿದ್ದು. ಅವರಿಗೆ ಆ ತಾರೀಖು ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಗೊತ್ತಿರದಿದ್ದರೂ ಅವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ನರಸಿಂಹ ಜಯಂತಿಯ ದಿನ ಎಂದೂ ಮತ್ತು ಮರಣ ಹೊಂದಿದ ತಾರೀಖನ್ನೂ, ಪಂಚಾಗದಂತೆ ಮಾಸ, ತಿಥಿಗಳನ್ನೂ, ಆಗ ಅವರಿಗೆ ೮೮ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿದ್ದಿತು ಎಂದೂ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಇವುಗಳ ಆಧಾರದಿಂದ ಹಳೆಯ ಪಂಚಾಗಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಆ ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕ, ಸಂವತ್ಸರ, ತಿಥಿ, ವಾರ, ಮಾಸಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಹುಡುಕಿ ತೆಗೆದೆ. ಹಾಗೆಯೆ ಯರಝರವಿಯವರ ಡಾಯರಿಗಳಲ್ಲಿನ “ತಾ|| ೧೨|೭|೦೮ ಯಿವತ್ತೆ ತಿಳೀತು ಕೃಷ್ಟಾಚಾರಿ ಹೆಣತಿ ಗೋದವ್ವಾ ಯಿಕಿ- ಹೆಂಣು- ಮೂಲಾ ನಕ್ಷತ್ರದ ಮೇಲೆ ಹಡೆದಳಂತೆ ಕೇಳತೇನೆ” ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹೇಳುವ ಸಾಲಿನಿಂದ, ಯಾವ ಹೆಣ್ಣಿನ (ಹೆಸರು?) ಬೆನ್ನ ಮೇಲೆ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದರೋ ಅವಳ ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕವು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ).
ಹಾಗೆಯೆ ಅವರ ಅಪೂರ್ಣವಾದ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲಾ ಜೀವನದ ಒಂದೆರಡು ಚಿಕ್ಕ ಅಧಿಕೃತ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತೊಂದು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಕಸ್ಮಾತ್ತಾಗಿ ಸಿಕ್ಕವು. ನನ್ನ ತಂದೆ ಧಾರವಾಡದ ಕರ್ನಾಟಕ ಹಾಯಸ್ಕೂಲಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದರು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದ ಹುಲುಕಡ್ಡಿಯಂತಹ ೧೯೨ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಆಧಾರದ ಸುಳಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಅಲ್ಲಿ ಆ ವರ್ಷದ ಜನರಲ್ ರಜಿಸ್ಟರ ಇನ್ನೂ ಇದೆಯೆ, ಇದ್ದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಸಿಗಬಹುದಾದ ಅವರು ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಪಾಸಾದ ವರ್ಷ, ಅವರ ಆಗಿನ ಸ್ಥಳೀಯ ಪಾಲಕರು ಯಾರಿದ್ದರು, ಅವರ ವಿಳಾಸ ಇತ್ಯಾದಿ ವಿವರಗಳೇನಾದರೂ ಸಿಗಬಹುದೆ ಎಂದು ಹುಡುಕಿ ಹೋದಾಗ ಸುದೈವದಿಂದ, ಆ ರಜಿಸ್ಟರ ಸಿಕ್ಕಿತು.
ಅದರ ಪುಟಗಳನ್ನುತಿರುವುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರೂ ಅದೇ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಿತದ್ದು ಗೊತ್ತಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ಅವರ ಬಗೆಗಿನ ವಿವರಗಳು – ರಜಿಸ್ಟರ ನಂ. ೨೦೯೯. ಜನ್ಮ ಸ್ಥಳ : ಮುರಗೋಡ ; ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕ : ೧೯- ೧೨ -೧೯೧೩ : ಯಾವ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಬಂದದ್ದು : ಕನ್ನಡ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳ ಶಾಲೆ, ಮುರಗೋಡ ; ದಾಖಲಾದ ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ವರ್ಗ : ೧೬ -೯- ೨೫ ರಂದು ಮೂರನೆ ಇಯತ್ತೆಯಲ್ಲಿ. ಶರಾ : ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರಣ ಹೆಸರನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದ್ದು, ೩೧ – ೧೦-೨೫ರಂದು. ಫೀ ಬಾಕಿ : ೭/೮ (ರೂಪಾಯಿ – ಆಣೆ ?) ; ಮತ್ತೆ ರಿ-ಆಡ್ಮಿಶನ ಮಾಡಿದ್ದು : ರ. ನಂ.೨೧೫೨ ; ೧ -೩- ೨೬ ರಂದು ; ೩ನೆ ಇಯತ್ತೆಯಲ್ಲಿ ; ನಡತೆ – ಉತ್ತಮ ; ಶಾಲೆ ಬಿಟ್ಟ ದಿನಾಂಕ – ೩೦-೮-೨೬ ; ಯಾವ ಇಯತ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದುದು – ೪ನೆ ಇಯತ್ತೆಯಲ್ಲಿ. ಫೀ ಬಾಕಿ – ೪/೮ (ರೂಪಾಯಿ – ಆಣೆ ?).
ಇಲ್ಲಿ ಈಗಿನವರು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಲ ಬೇಕಾದ ಒಂದು ವಿಷಯ : ಈ ರಜಿಸ್ಟರದಲ್ಲಿ ನಮೂದಾಗಿರುವ ಇಯತ್ತೆ / ವರ್ಗ ಗಳ ವಿಚಾರವಾಗಿ – ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ೪ ಇಯತ್ತೆ ಕಲಿತು ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ಆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಒಂದನೆ ಇಯತ್ತೆಗೆ ದಾಖಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ. ಆ “ಇಂಗ್ಲಿಷ ಶಾಲೆಯ” ೧ ನೆ ವರ್ಗವೆಂದರೆ ಇಂದಿನ ೫ ನೆ ವರ್ಗ. ಶಾಲಾಂತ್ಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಕೂಡಲು ೭ ನೆ ಇಯತ್ತೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಅಂದರೆ ಇಂದಿನ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ೧೧ ನೆ ವರ್ಗದ ಕಲಿಕೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡವರನ್ನು (ಈಗ ೧೧ನೆ ವರ್ಗವಿಲ್ಲ, ಹತ್ತನೆಯದೆ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ಕೊನೆಯ ವರ್ಗ. ಅರ್ಥಾತ್ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ೩ ನೆ ಇಯತ್ತೆಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದಿದ್ದರು ಎಂದರೆ ಈಗಿನ ೭ ನೆ ವರ್ಗ. ಶಾಲೆ ಬಿಟ್ಟಾಗ ೪ ನೆ ವರ್ಗದಲ್ಲಿದ್ದರು ಎಂದರೆ ಈಗಿನ ೮ ನೆ ವರ್ಗದಲ್ಲಿದ್ದರು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ತಮ್ಮ ಮದುವೆಯ ಮುಂಚೆಯೆ, ದತ್ತಕವಾಗುವ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿಯೆ ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದ್ದರ ಹಿನ್ನೆಲೆ.
ಅವರ ತಾಯಿ ಗೋದೂಬಾಯಿ (ಅಂದರೆ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯರ ಹೆಂಡತಿ), ಕಿತ್ತೂರಿನ ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯ ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರರ ತಂಗಿ. ಹೀಗಾಗಿ, ದತ್ತಕ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ತಂದೆ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು, ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರು ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಸೋದರ ಮಾವನಾಗಿದ್ದರು.
ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿ ತಂದೆ ತೀರಿಹೋಗಿದ್ದರು. ಹಿರಿಯ ಅಣ್ಣ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರೂ ಅಕಾಲ ಮೃತ್ಯು ಹೊಂದಿದರು. ಅವರು ಆಗಲೆ ಕದಕೋಳದ ಕನ್ಯೆ ಗಂಗಕ್ಕ ಎಂಬುವರನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿ ಮದುವೆಯಾಗಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರೂ – ಆದ ನಾಕೂ ಹೆಣ್ಣು ಸಂತಾನ. ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಅಣ್ಣ – ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ ಮುಂಜಿವೆಯಾಗಿ, ಮದುವೆಯ ಮೊದಲೆ ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದ.
ಉಳಿದಿದ್ದವರು, ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಮರಣಾನಂತರವೂ ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮೂರು ವರ್ಷ ಇದ್ದರು. ಆದರೆ ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆದ ಕೆಲ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದಾಗಿ ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿಯೆ ಇರಬೇಕು ಎನಿಸುವಂತಹ ಆಸ್ತಿಯೇನೂ ಅಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲವಾಗಿ, ಗೋದೂಬಾಯಿ ತನ್ನ ಕಿರಿಯ ಮಗ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಅಣ್ಣ ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರ ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ, ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ಬಂದರು. ಅದು ಬಹುಶಃ ೧೯೩೫ ರ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಂದು ಮುಂದಿನ ಕಾಲ ಇದ್ದಿರಬಹುದು. ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರು ಸಮೀಪದ ಕಲಭಾವಿಯ ದೇಶಪಾಂಡೆಯವರ ಪುರೋಹಿತರು. ಆ ಮನೆತನದೊಂದಿಗೆ ಒಡನಾಟವಿದ್ದಿತು.
ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಬ್ಬಳೆ ಹೆಣ್ಣು ಮಗಳು – ತಾರಾಬಾಯಿ. ಮಗಳನ್ನು ಆಗ ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿಯೆ ಇದ್ದ (?) ಶಿಕ್ಷಕ ನರಸಿಂಹಾಚಾರ್ಯ ಗಲಗಲಿ ಅವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು.
ಸೋದರ ಅಳಿಯ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಮದುವೆ ವಯಸ್ಸು ಬಂದಿತ್ತು. ಮದುವೆ ಮಾಡುವ ಜವಾಬುದಾರಿ ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರ ಇದ್ದಿತು. ಕಲಭಾವಿಯ ಶೇಷೋ ಭೀ. ದೇಶಪಾಂಡೆಯವರಲ್ಲಿ ಮದುವೆಗೆ ಬಂದ ಒಬ್ಬ ಕನ್ಯೆ, ಇದ್ದಳು, ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗಳು – ಕಮಲಾ (ವಿವಾಹಾನಂತರದ ಸೀತಾಬಾಯಿ). ಭೀಮರಾವ ಶೇಷೋ ದೇಶಪಾಂಡೆಯವರ ಮಗಳು. ಅವಳನ್ನು ತನ್ನ ಸೋದರಳಿಯನಿಗೆ ತಂದುಕೊಳ್ಳ ಬೇಕೆಂಬ ವಿಚಾರ ಬಂದು ದೇಶಪಾಂಡೆಯವರ ಹತ್ತಿರ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನೂ ಮಾಡಿದರು.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟುಹೊತ್ತಿಗೆ ಯಾವ ಆಸ್ತಿಪಾಸ್ತಿಯೂ ಉಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಕರಾರಿನ ಮೇಲೆ ಶೇಷೋ ಅವರು ಮೊಮ್ಮಗಳನ್ನು ಕೊಡಲು ಸಮ್ಮತಿಸಿದರು. ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರು ಸೋದರಳಿಯನನ್ನು ದತ್ತಕ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಆಸ್ತಿವಂತನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಎಂದರು. ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರು ಅದರಂತೆ ಸೋದರಳಿಯನನ್ನು ದತ್ತಕ ಪುತ್ರನಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ತಮ್ಮ ಹೊಲ ಮನೆಗಳಿಗೆ ವಾರಸುದಾರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಗದ್ದಿ ಓಣಿಯಲ್ಲಿನ ಮನೆ,ಯಲ್ಲದೆ, ಕಲಭಾವಿ, ಮೇಟ್ಯಾಲ ಮತ್ತು ಅರವಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಜಮೀನು ಪ್ರಾಪ್ತವಾದವು.
ಹೀಗೆ, ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ಮೊದಲು ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರ ದತ್ತಕ ಪುತ್ರನಾಗಿ, ಆ ನಂತರ ಚತುರ್ಭುಜರಾದರು. ಅವರಿಗಿಂತ ಹದಿಮೂರು ವರ್ಷ ಸಣ್ಣವಳು ಕಮಲಾ ಸೀತಾಬಾಯಿಯಾಗಿ ಅವರ ಮನೆ ತುಂಬಿದಳು. ಅವರ ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕ ೨ -೧೦- ೧೯೨೩.
ಈ ದತ್ತಕ ೧೯೩೮ – ೩೯ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಮದುವೆ ಬಹುಶಃ ಜನೆವರಿ ೧೯೪೦ ರಲ್ಲಿ ಆಗಿರಬೇಕು. ಆಗಿನ್ನೂ ಸೀತಾಬಾಯಿಯ ತಮ್ಮ ಡಾಕ್ಟರ ಗೋಪಾಳರಾವ ಭೀ. ದೇಶಪಾಂಡೆ ಹುಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೩೦ ನವೆಂಬರ ೧೯೪೦ ರಂದು. ನೂತನ ದಂಪತಿಗಳ ಮೊದಲ ಮಗು ಮಿತ್ರವಿಂದಾ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು – ೧೬ -೧- ೧೯೪೧ ರಲ್ಲಿ.
ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ – ಸೀತಾಬಾಯಿ ದಂಪತಿಗಳ ಮಕ್ಕಳು, ಎಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ
೧) ಮಿತ್ರವಿಂದಾ (ಸೋನಾ) – ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕ – ೧೬ -೧ -೧೯೪೧. ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಕೌಂಟಂಟ ಜನರಲ (ಏ.ಜಿ) ಆಫೀಸಿನಲ್ಲಿ ಆಡಿಟರ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸೋದರ ಮಾವ, ಕಲಭಾವಿಯ ಮಧ್ವ ಭೀಮರಾವ ದೇಶಪಾಂಡೆ ಅವರ ಪತ್ನಿ. ಎರಡನೆ ಹೆರಿಗೆಯಾದ ತುಸು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೆ, ಕಿತ್ತೂರಲ್ಲಿ, ೧೯೬೩ ರಲ್ಲಿ (?) ತೀರಿಕೊಂಡರು. ಮಧ್ವ ಅವರೂ ಉನ್ನತಿ ಪಡೆದು ಸೀನಿಯರ ಅಕೌಂಟಂಟ ಆಗಿ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿ ೨೦೧೪ (?) ರಲ್ಲಿ ತೀರಿಕೊಂಡರು.
ಎಸ್. ಎಸ್. ಸಿ ವರೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ. ವಿಶೇಷ ವೆಂದರೆ ಕಲಿತಿದ್ದು, ನಮ್ಮ ಮನೆತನದ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳಾದ ಭಾಗೀರಥಿಬಾಯಿ ಪುರಾಣಿಕ ಅವರು ಕಟ್ಟಿದ್ದ ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿನ ವನಿತಾ ಸೇವಾ ಸಮಾಜದ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ. ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷ, ಒಳ್ಳೆಯ ಕಂಠವಿದ್ದ ಮಿತ್ರವಿಂದಾ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿ, ಎರಡು ಸುಗಮ ಸಂಗೀತದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಪ್ರಸಾರವಾಗಿದ್ದವು.
ಇವರ ಮೊದಲ ಮಗಳು ಭಾರತಿ, ಪುಣೆಯಲ್ಲಿಯೆ ಹಾಯ ಪಾವರ ಕ್ಲ್ಯಾಂಪ್ಸ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ಎಂಬ ಉದ್ದಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲುದಾರ ಆಗಿರುವ ರಾಜೀವ ಪಾಗೆ ಎಂಬುವರ ಪತ್ನಿ. ಈ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಸ್ನೇಹಲ ಮತ್ತು ಜಯದೇವ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ನೇಹಲ ಅವರ ಮದುವೆ ಇತ್ತಿಚೆಗೆ ಆಗಿದೆ.
೨) ರಂಗನಾಥ (ಶಾಲಾ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ರಂಗೋ) – ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೧೭ ಎಪ್ರಿಲ ೧೯೪೩ ರಂದು ಕಲಭಾವಿಯಲ್ಲಿ. ಶಿಕ್ಷಣ – ಬಿ.ಎ. ಕಿತ್ತೂರಿನ ಶ್ರೀ ಗುರುಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ಹಾಯಸ್ಕೂಲದಲ್ಲಿ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕ ನೆಂದು ಕೆಲಸಮಾಡಿ ೨೦೦೦ ನೆ ಇಸವಿಯ ಎಪ್ರಿಲ ೩೦ರಂದು ನಿವೃತ್ತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ವಾಸಸ್ಥಳ – ಮನೆ ನಂ. ೧೦೧೭, ಗದ್ದಿ ಓಣಿ, ಗುರುವಾರ ಪೇಟೆ, ಕಿತ್ತೂರು. ಆಗೀಗ / ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ, ಹಿರಿಯ ಮಗ ಶ್ರೀಧರನ (ಹಣಮಂತ ಎಂದೂ ಪರಿಚಿತ) ಕಡೆಗೆ ಪುಣೆಗೆ ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಮಗ ಮುರಲೀಧರನ ಕಡೆಗೆ ಚೆನ್ನೈ ಗೆ ಹೋಗಿ ಇರುವದೂ ನಡೆದಿರುತ್ತದೆ. ಫೋನ – (ಮೊ) ೯೪೪೯೪೧೦೭೧೯.
ಉಪನಯನ : ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿಯೆ ಮನೆಯ ಮುಂದೆ, ವರ್ಷ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಶಿಕ್ಷಣ : ಬೆಳಗಾವಿಯ ಕೋನವಾಳಗಲ್ಲಿಯ ಕನ್ನಡ ಶಾಲೆ ಹಾಗೂ ಕಿತ್ತೂರಿನ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ, ಕಿತ್ತೂರಿನ ಗುರುಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ಹಾಯಸ್ಕೂಲಿನಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಸಿ, ಬೆಳಗಾವಿಯ ರಾಜ ಲಖಮನಗೌಡಾ ಸಾಯನ್ಸ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬಿ.ಎಸ್.ಸಿ ೧ ಕಲಿಯುತ್ತಿರುವಾಗಲೆ, ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ತಾನು ಕಲಿತ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿಯೆ ಜುಲೈ ೧೯೬೫ರಲ್ಲಿ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಗುಮಾಸ್ತ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದರಿಂದ ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣ ಮೊಟಕು ಗೊಂಡಿದ್ದು. ನಂತರ ಬಿ.ಎ. (ಬಾಹ್ಯ) ಮಾಡಿದ್ದು.
ಗೋಕಾಕದ ನಿವೃತ್ತ ಶಿರಸ್ತೇದಾರ ಗೋವಿಂದರಾವ ಭೀಮರಾವ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಮತ್ತು ಕುಸುಮಾಬಾಯಿ ದಂಪತಿಗಳ ಐದು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ (ಶೋಭಾ, ಕೃಷ್ಣ, ರಜನಿ, ದತ್ತಗುರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಪಾದ) ಮೂರನೆಯಳು – ರಜನಿಯೊಂದಿಗೆ (ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೨೯ ಜನೆವರಿ ೧೯೫೦) ಅವರ ಮನೆ ಮುಂದೆ ಜನೆವರಿ ೧, ೧೯೭೧ ರಂದು ವಿವಾಹ. ಇಬ್ಬರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು – ಶ್ರೀಧರ (ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೧೭ -೧೦- ೧೯೭೨ರಂದು ಗೊಡಚಿಯಲ್ಲಿ) ಮತ್ತು ಮುರಲೀಧರ (ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೧೮- ೬ – ೧೯೭೫ ರಂದು ಗೊಡಚಿಯಲ್ಲಿ).
ಇವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಧರ Diploma in Automobile & NTTF ಆಗಿ Inoxpa India Ltd. ಸಿಂಹಗಡ ರೋಡ ಹತ್ತಿರ, ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ (ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ) ಮತ್ತು ಮುರಲೀಧರ B.E. (Comp. Sc.) ಆಗಿ AMUL, Gujarath Coop. Milk Marketing Federation (GCMMF) Dy.Manager (Systems) ಚೆನ್ನೈದಲ್ಲಿ (ತಮಿಳ್ ನಾಡು) ಇದ್ದಾರೆ.
ಯಾತ್ರೆ – ಪರ್ಯಟನೆ : ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ (?) ಮೂರುವರೆ ತಿಂಗಳ ಕಾಲ – ತಾಯಿ ಸೀತಾಬಾಯಿಯನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಮಗ ರಂಗ, ಸೊಸೆ ರಜನಿ ಮತ್ತು ಈ ಮೂವರು ಕೈಗೊಂಡ ಅಮೇರಿಕಾ ಪರ್ಯಟನ. ನಿಮಿತ್ತ : ರಂಗನಾಥ ಅವರ ಕೊನೆಯ ತಮ್ಮ ಸಂಜೀವನಿರುವ ಅಮೇರಿಕಾದ ವರ್ಜೀನಿಯಾ ರಾಜ್ಯ ರಾಜಧಾನಿ ರಿಚಮಂಡದ ಹತ್ತಿರ ಚಸ್ಟರ ಏರಿಯಾದಲ್ಲಿ ಇರುವದು. ಸಂಜೀವ ಅವರ ಮನೆ – ಇದು ವಾಷಿಂಗಟನ್ ದಿಂದ ಎರಡು ತಾಸು ಡ್ರಾಯವಿಂಗ ಅಂತರದಲ್ಲಿದೆ. ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಈ ಮೂರೂವರೆ ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾಯಗರಾ, ನ್ಯೂ ಜರ್ಸೀ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ್ದು.
ಅಮೇರಿಕೆಯಿಂದ ಬಂದ ಮೇಲೆ – ೨೦೦೩ ರಲ್ಲಿ, ರಂಗನಾಥ ಮತ್ತು ರಜನಿ ದಂಪತಿಗಳು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ – ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರಾಮೇಶ್ವರ ನೋಡಿ ಬಂದದ್ದು ಹಾಗೆಯೆ ಸಕ್ರಿ ಆಚಾರ್ಯರ ಜೊತೆ ಕಾಶಿ, ಪ್ರಯಾಗ, ಗಯಾ, ಹರಿದ್ವಾರ ಗಳನ್ನೂ, ಸೋಮನಾಥ, ದ್ವಾರಕಾ, ಬೇಟದ್ವಾರಕಾ, ಮಾತೃ ಗಯಾ ಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿಬಂದದ್ದು.
೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಯಾತ್ರೆ – ತಿರುಪತಿ, ಮಂತ್ರಾಲಯ, ರಾಮೇಶ್ವರ ಗಳ ಯಾತ್ರೆ.
೩) ಭೀಮಾಬಾಯಿ ( ಅಜ್ಜ ಹಣಮಂತಾಚಾರ್ಯರ ಪತ್ನಿಯ ಹೆಸರು ). : ಅಜ್ಜಿಯ ಹೆಸರು. ಹುಟ್ಟಿದ್ದು : ೧೦ -೧೧ – ೧೯೪೭ . ಸೋದರ ಮಾವ ಡಾ. ಗೋಪಾಳರಾವ ಭೀ. ದೇಶಪಾಂಡೆ ಅವರೊಡನೆ ವಿವಾಹ.
೪) ಅಶೋಕ ( ರಾಮ / ಅಪ್ಪಣ್ಣ ಎಂದೂ ಪರಿಚಿತ ). ಹರಿಹರದ ಕಿರ್ಲೋಸ್ಕರ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸವಿದ್ದಿತು. ಕಂಪನಿ ಮುಚ್ಚಿಹೋದ ಮೇಲೆ ಕೆಲಸ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಅನೇಕರಲ್ಲಿ ಇವರೂ ಒಬ್ಬರು. ಈಗ ಖಾಸಗಿ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ – ಮೊದಲನೆಯವಳು ಇಂಜಿನೀಯರ. ವಿವಾಹಿತೆ. ಎರಡನೆಯವಳು ಸಿ.ಎ. ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.
೫) ಶೋಭಾ : ಪತಿ ವಾಸುದೇವರಾವ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಸಿಂಡಿಕೇಟ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಸ್ವೇಚ್ಛಾ ನಿವೃತ್ತಿ ಪಡೆದು ವಕೀಲರಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಹೊಸದಾಗಿ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಶೋಭಾ ಬೆಂಗಳುರಿನಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ.
೬) ಕೃಷ್ಣ : ನಿವೃತ್ತ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕ ಮ್ಯಾನೇಜರ. ಧಾರವಾಡದ ಯಾಲಕ್ಕಿ ಶೆಟ್ಟರ ಕಾಲನಿಯಲ್ಲಿ ಮನೆಮಾಡಿಕೊಂಡು ಇದ್ದಾರೆ.
೭) ಗೋದಾವರಿ : ಅಜ್ಜಿಯ (ತಂದೆಯ ತಾಯಿ) ಹೆಸರು. ಮುಂಬಯಿ ಕಾರ್ಪೋರೇಶನದಲ್ಲಿ ಇಂಜಿನೀಯರ ಆಗಿ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿರುವ ಕೆ.ಕೆ. ನಗರ ಅವರ ಪತ್ನಿ.
೮) ವಿಟ್ಠಲ : ಇವರಿಗೂ ಹರಿಹರದ ಕಿರ್ಲೋಸ್ಕರ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸವಿದ್ದಿತು. ಅದು ಬಂದಾದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ಖಾಸಗಿ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ. ದಾವಣಗೆರೆಯಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ.
೯) ಸಂಜೀವ : ಬಿ.ಇ. ಆಗಿ ಅಮೇರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲಿಯೆ ಮನೆಯೊಂದನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
(ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪರಿಚಯದಲ್ಲಿನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನನ್ನ ನೆನಪುಗಳಿಂದ, ಇತಿಹಾಸದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಬಾಯಿಂದ ೭ ಫೆಬ್ರುವರಿ ೧೯೯೨ ರಂದು ಕಿತ್ತೂರಿನ ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅವರಿಂದಲೇ ಕೇಳಿ ತಿಳಿದದ್ದು. ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕ, ಮಕ್ಕಳು ಇತ್ಯಾದಿ ವಿವರಗಳನ್ನು ಅವರ ಮಗ ರಂಗನಾಥನಿಂದ ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ೨೪ -೫- ೨೦೧೫ ದಂದು, ಮುರಗೋಡದಿಂದ ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ಬಂದ ಆ ಕಾಲದ ಘಟನೆಗಳ ವಿವರಗಳನ್ನು ಅಳಿಯ ಡಾ. ಜಿ.ಬಿ.ದೇ ಅವರ ಧಾರವಾಡದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ೨೨-೬- ೨೦೧೫ ಕೇಳಿ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದು)
ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ
| ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ, ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ | Branch: 3 | Generation: 6 | |
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ
| ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ | | ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ: | |
| ತಂದೆ: ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ | ತಾಯಿ: | ||
| ಮಕ್ಕಳು: | |||
| ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು: ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ, ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ | Branch: 3 | Generation: 6 | |
ದಿ. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ
ಮುರಗೋಡದ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಪೌತ್ರ, ರಂಗಾಚಾರ್ಯರ ಪೌತ್ರ, ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ – ಗೋದೂಬಾಯಿ ದಂಪತಿಗಳ ಪುತ್ರ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ
ಮುರಗೋಡ ನಿವಾಸಿ
ಕಿರು ಪರಿಚಯ
ದಿ. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ
ಕಟಕೋಳದಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಕೆಲಸಗಳ ಮೇಸ್ತ್ರಿ ( overseer ) ಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಣ ದಿನಾಂಕ : ಜನ್ಮ- ೧೯೦೦ ನೆ ಇಸವಿಯ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ; ಮರಣ – ೧೯೩೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ
ಪತ್ನಿ: ಗಂಗೂಬಾಯಿ (ಗಂಗಕ್ಕ)
ಮಕ್ಕಳು : ೧) ಸೋನೂತಾಯಿ (ಸೋನಕ್ಕ) (ಗುರುನಾಥ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ಯವರ ಪತ್ನಿ) ೨) ಪ್ರಭಾವತಿ (ಅಕ್ಕವ್ವ / ಅಕ್ಕಣ್ಣಿ) ಜಮಖಂದಿಯ ಟಂಕಸಾಲಿ ಮನೆತನದ —-ರ ಪತ್ನಿ) ೩) ಇಂದುಮತಿ (ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಖ್ಯಾತ ಗಾಯಕ ಮನೆತನ ಶಾಲಿಗ್ರಾಮ —– ರ ಪತ್ನಿ) ೪) ಛಬೂ ೫) ಶ್ರೀಪಾದ – ದತ್ತಕ ಪುತ್ರ. (ಮೊಮ್ಮಗ. ಮಗಳು ಸೋನೂತಾಯಿ ಗುರುನಾಥ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ಯವರ ಹಿರಿಯ ಮಗನನ್ನು ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಮರಣದ ನಂತರ ಗಂಗಕ್ಕ ದತ್ತಕತೆಗೆದು ಕೊಂಡರು)
ವ್ಯಕ್ತಿ ಪರಿಚಯ
ದಿ. ಬಂಡಾ ಚಾರ್ಯ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ
ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಣ : ಜನ್ಮ- ೧೯೦೦ನೆ ಇಸವಿಯ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ : ಮರಣ – ೧೯೩೦ರ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ. ಈ ಎರಡೂ ಘಟನೆಗಳ ಖಚಿತ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ.
ದಿ. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರು ನಮ್ಮ ಮನೆತನದ ಮೂರನೆ ಟಿಸಿಲಿನ ಆರನೆ ತಲೆಮಾರಿನವರು. ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿ ಇದ್ದವರು. ಇವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು, ದತ್ತಕ ಹೋಗಿ ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರ ಎಂಬ ಅಡ್ಡ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದು ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ನೆಲಸಿದ್ದವರು. ತಂದೆ – ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯ ; ತಾಯಿ – ಗೋದೂಬಾಯಿ.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರನ್ನು ನೋಡಿದವರು, ಅವರ ಜೀವಿತ ಕಾಲದ ಘಟನೆಗಳ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಆ ವಿವರಗಳನ್ನು ಹೇಳಬಲ್ಲವರು, ಈಗ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಪತ್ನಿ ಗಂಗಕ್ಕ ಇಲ್ಲ. ಮಕ್ಕಳೂ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಉಳಿದಿದ್ದರೆ, ಅದು ಎರಡನೆ ಮಗಳು, ತೊಂಬತ್ತು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿರುವ ಪ್ರಭಾವತಿ (ಅಕ್ಕಣ್ಣಿ) ಟಂಕಸಾಲಿ. ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಿರಬಹುದು. ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಗಂಗಕ್ಕ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ ದತ್ತಕ ಮಗನೂ ೧೯೯೭ ರಲ್ಲಿಯೆ ತೀರಿಹೋಗಿ, ೧೯ ವರ್ಷಗಳೇ ಉರುಳಿಹೋಗಿವೆ ಇಂದಿಗೆ.
ಇನ್ನು, ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ತಮ್ಮ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ. ಅವರು ೧೯೯೮ ರಲ್ಲಿಯೆ ತೀರಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ಮಕ್ಕಳೇನೋ ಇದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಅವರಿಗೂ ಕೇಳಿ ಗೊತ್ತಿರಬಹುದಾದ ಸಂಗತಿ ಬಹಳ ಸ್ವಲ್ಪ. ಕಕ್ಕ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಬಗ್ಗೆ, ಕಕ್ಕಿ ಗಂಗಕ್ಕನ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತವರ ಮಕ್ಕಳ ಬಗ್ಗೆ ಕಿವಿಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚೇನೂ ಬಿದ್ದಿರಲಾರದು.
ಅಂದಮೇಲೆ, ಈಗ ಅವರನ್ನು ನೆನಸಿಕೊಳ್ಳುವವರು ಯಾರು !
ಯಾರೂ ಇಲ್ಲವೆಂದರೂ, ಮನೆತನದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅರಿಯಲು ಹೊರಟ ನನಗೆ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ. ಸುದೈವದಿಂದ, ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆ ವಿಷಯ ಗೊತ್ತಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಇದ್ದಾರೆ. ಅವರೆ ನಲಿನಿ. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಮೊಮ್ಮಗಳು. ಮಗಳು ಸೋನಕ್ಕ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರ ಮಗಳು. ನನಗಿಂತ ಮೂರುನಾಕು ವರ್ಷ ಸಣ್ಣವರು. ಸುಮಾರು ಅರವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೆ ಗುರುತಾಗಿದ್ದ ಆಗಿನ ನಲೂ ಶಾಸ್ತ್ರಿ, ಈಗ ಮದುವೆಯಾಗಿ ನಲಿನಿ ವೇದವ್ಯಾಸ ಜೋಶಿ.
“ಅಜ್ಜನ ಕೆಲಸದ ಗುರುತೊಂದು ಈಗಲೂ ಇದೆ. ಕೆ. ಚಂದರಗಿ – ಎಂದರೆ ಕಟಕೋಳ ಚಂದರಗಿಯಲ್ಲಿ, ಬೇವಿನ ಗಿಡದ ಸುತ್ತಲೂ ಬಸವಣ್ಣನ ಕಟ್ಟೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಜಾಗೆಯೊಂದಿದೆ. ಹಳೆಯ ಜನ ಅದು ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ನಿರ್ಮಿತಿ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಅಲ್ಲಿಂದಲೆ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನವನ್ನು ಶುರು ಮಾಡಿದ್ದರು. ಅಜ್ಜ ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ವಯೋಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣವರಾಗಿದ್ದರು ಎಂದು ಸರಕಾರಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಲಾಗದೆ ಮೇಸ್ತ್ರಿ ಯಾಗಿ (overseer) ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿನ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಮೊದಲು ಈ ದೇವರ ಕಟ್ಟೆ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ತಮ್ಮ ಕೆಲಸ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು”, ಹೀಗೆ ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದೆ ಎಂದು ನಲಿನಿ ಅಜ್ಜನ ನೆನಪು ಮಾಡಿಕೊಂಡರು.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ಅಣ್ಣ ತಮ್ಮಂದಿರು. ಒಂದೆ ರಕ್ತದವರಲ್ಲವೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಇಬ್ಬರಲ್ಲಿಯೂ ಕೆಲ ಸಾಮ್ಯಗಳು ಎದ್ದು ಕಾಣುವಂತಿದ್ದವು. ಇಬ್ಬರೂ ಸಂಗೀತದ ಗೀಳು ಇದ್ದವರು. ಕಲಾ ವಿಷಯಕ ಆಸಕ್ತಿ ಇದ್ದವರು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ ಇಬ್ಬರ ಮೇಲೂ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತ್ತು.
“ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಾಟಕ ಕಂಪನಿಗಳ ಹತ್ತಿರ ಇರುತ್ತಿದ್ದ ಸಂಗೀತ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಲು ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಎಂಬುದೊಂದು ಇದ್ದಿತಲ್ಲವೆ. ಅಜ್ಜ, ಆ ಕಾಲು ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ನುಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅದೊಂದೇ ಅಲ್ಲ. ಚಿತ್ರ ಕಲೆಯೂ ಅವರಿಗೆ ಅವಗತವಿದ್ದಿತು. ಅವರ ನಿಕಟ ಪರಿಚಿತರಲ್ಲಿ ನಾಟಕರಂಗದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಲಾವಿದ ಏಣಗಿ ಬಾಳಪ್ಪ ಅವರೂ ಒಬ್ಬರು. ಸಮಕಾಲೀನರು. ಹಾಗೆಯೆ, ಗೆಳೆಯರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾನಪದ ಹಾಡುಗಾರ ಮುರಗೋಡದವರೆ ಆದ ಹುಕ್ಕೇರಿ ಬಾಳಪ್ಪ, ಮತ್ತೊಬ್ಬರು.
“ಒಮ್ಮೆ ಹೀಗಾಯಿತು – ಏಣಗಿ ಬಾಳಪ್ಪನವರ ನಾಟಕ ಒಂದಕ್ಕೆ ಅರ್ಜೆಂಟಾಗಿ ಹೊಸ ಪಡದೆಗಳು ಬೇಕಾದವು. ಅಷ್ಟು ಅವಸರದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ತಯಾರು ಮಾಡಿಸುವದು ಹೇಗೆ? ಯಾರು ಈ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಾರು ? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಧುತ್ತೆಂದು ಎದುರಾಗಿ ಕಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಆ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸತತವಾಗಿ ಮಾಡಿ ಎರಡು ಮೂರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಸೀನುಗಳ ಆ ಪಡದೆಗಳನ್ನು ಪೇಂಟ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟವರು ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರು, ಎಂದು ಕೇಳಿದ್ದೆ ಸವದತ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಏಣಗಿ ಬಾಳಪ್ಪ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರೆ ಮನೆಗೂ ಬಂದು ಅಜ್ಜಿ ಗಂಗಕ್ಕನನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಅತ್ತಿಗೆ ಎಂದು ಅವರನ್ನು ಸಂಬೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರು”, ಎಂದು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜನ ಇನ್ನೊಂದು ನೆನಪು ಹೇಳಿದರು.
“ಅವರದು ಸುಶ್ರಾವ್ಯ ಕಂಠ. ಸ್ವಂತದ ತಂಬೂರಿ ಇದ್ದಿತು. ತೀರಿಕೊಂಡಾಗ, ಅದು ಅವರ ಪರಿಚಿತರಾದ ಜಯದೇವರಾವ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಿತು. ಗೆಳೆಯನ ನೆನಪೆಂದು ಅದನ್ನು ಅವರು ತಮ್ಮಲ್ಲಿಯೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರು”, ಮತ್ತೊಂದು ನೆನಪು. ಜಯದೇವರಾವ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ, ಆ ಕಾಲದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಹೆಸರು. ಬೆಳಗಾವಿಯ ಟಿಳಕವಾಡಿಯ ಎರಡನೆ ರೇಲ್ವೆ ಗೇಟಿನ ಹತ್ತಿರ ಇದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ಹೆಣ್ಣು ಕೊಟ್ಟ ಮಾವ ಮುರಗೋಡದವರು- ಮಾಟೊಳ್ಳಿ ಬಾಬು ಎಂಬುವರು. ಅವರೂ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರೆ.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರೂ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿನ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದವರೆ. ಮುರಗೋಡ, ಬೈಲ ಹೊಂಗಲ, ಬೆಳಗಾವಿ ಮೊದಲಾದ ಕಡೆ ಕಾರ್ಯಕರ್ತನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದವರು. ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿಯವರೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದ ಬೆಳಗಾವಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲೂ ದುಡಿದವರು. ತಾವೊಬ್ಬರೆ ಅಲ್ಲ ಹೆಂಡತಿ ಗಂಗಾಬಾಯಿ ಸಹಿತ. ಆಗ ಅವರ ಚೊಚ್ಚಲ ಮಗು – ಸೋನಕ್ಕ ಇನ್ನೂ ಚಿಕ್ಕ ಕೈಗೂಸು. ಆ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ, ಗಂಡ ಹೆಂಡತಿ ಇಬ್ಬರೂ ಜೇಲಿಗೆ ಹೋಗಿಬಂದವರಾಗಿದ್ದರು. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲೆ ಜಯದೇವರಾವ ಮತ್ತು ಮಾಟೊಳ್ಳಿ ಬಾಬು ಅವರ ಸಮೀಪದ ಸಂಪರ್ಕ ಬಂದಿದ್ದು.
ಹೀಗೆ, ಸಂಗೀತದ ಗೀಳು, ಗಾಯನದ ಕಲೆ ಇವುಗಳು ಅಣ್ಣ ತಮ್ಮಂದಿರಲ್ಲಿ ಸಮಾನವಾಗಿದ್ದವು. ಚಿತ್ರಕಲೆ- ನಾಟಕದ ದೊಡ್ಡ ಪಡದೆಗಳ ಪೇಂಟಿಂಗ ಇದರಲ್ಲಿ ಅಣ್ಣ ಪರಿಣಿತ. ಸಾಹಿತ್ಯದ ರುಚಿ, ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿಗಿನ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷಾ ಜ್ಞಾನ ಇವು ತಮ್ಮನ ಆಸಕ್ತಿ. ಇಬ್ಬರೂ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರು. ಅಣ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪ್ರಾಪ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲೆ ಇಲ್ಲವಾಗಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಅದನ್ನು ಕಂಡ ಭಾಗ್ಯವಂತ. ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರ ಅವರ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ತಾಮ್ರಪಟವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಗೌರವಿಸಿದ್ದಿತು.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಮರಣದ ನಂತರ ಆಸ್ತಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ತಿಗೆ ಗಂಗಕ್ಕ ಮತ್ತು ಮೈದುನರಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಜ್ಯ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಹಾಯ ಕೋರ್ಟ ವರೆಗೂ ಹೋಗಿತ್ತು. ತೀರ್ಮಾನ ಬರುವವರೆಗೆ ಸುಮಾರು ಎರಡು ದಶಕಗಳು ಕಳೆದವು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಕುಟುಂಬಗಳು ಮುರಗೋಡನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಪ್ರತ್ಯೇಕಗೊಂಡು, ಒಂದು ಸವದತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ಇರಹತ್ತಿದ್ದವು. ಮನಸ್ಸು ಒಡೆದಿತ್ತು. ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿದಿತ್ತು. ಎರಡು ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಇದೇ ಸ್ಥಿತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಅತ್ತಿಗೆ ಮೈದುನರು ಭೆಟ್ಟಿ ಕೇವಲ ಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಕೊನೆಗೂ ತೀರ್ಮಾನ ಬಂದಿತು. ಗಂಗಕ್ಕನ ಪರವಾಗಿ. ಗಂಡ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಮರಣದ ನಂತರ ಪರಭಾರೆಯಾಗಿ ಹೋಗಿದ್ದ ಆಸ್ತಿ ಮರಳಿ ಕೈಸೇರಿತು.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತವಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದ ಮನೆಯ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತ ತಾನು ಚಿಕ್ಕವಳಿದ್ದಾಗ ದೊಡ್ಡವರ ಜೊತೆ – ಅಂದರೆ ಅಜ್ಜಿ ಗಂಗಕ್ಕ, ಮತ್ತು ದತ್ತೂ ಮಾಸ್ತರ ಜೊತೆ ಮುರಗೋಡಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದ ನೆನಪು ಹೇಳಿ, ನಲಿನಿ ಆ ಮನೆ ಒಂದು ಮೂಲೆ ನಿವೇಶನಲ್ಲಿದ್ದಿತು, ಹತ್ತಿರವೆ ಲಾಯಿಟ ಕಂಬ. ಮನೆಗೆ ಸೇರಿದ ಬಾವಿಯೊಂದೂ ಇದ್ದಿತು. ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿ ಬಾವಿಗಳೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂದೆಲ್ಲ ನೆನಸಿಕೊಂಡರು. ಆ ಮನೆಯನ್ನು ಕುಲಕರ್ಣಿ ಎಂಬುವವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು, ಅವರ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರಾಗಲಿ, ಯಾವ ವರ್ಷ ಎಂಬುದಾಗಲಿ ನೆನಪಿಲ್ಲ, ಎಂದೂ ಹೇಳಿದರು. ಸವದತ್ತಿ ತಾಲೂಕಿನ ನುಗ್ಗಾನಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಹೊಲ ಇದ್ದಿತಂತೆ.
ಕಾಣಲು ಹೇಗಿದ್ದರು ? ಸ್ವಭಾವ ಹೇಗಿದ್ದಿತು ? “ಗಿಡ್ಡ ಎಂದೆ ಹೇಳಬಹುದಾದ ಸುಮಾರು ೫ ಫೂಟು ೪ ಇಂಚು ಎತ್ತರದ, ಯುರೋಪಿಯನ್ನರಂತಿದ್ದ ಬೆಳ್ಳಗೆ, ದಪ್ಪನಾದ ಕೆಂಪು ತುಟಿಗಳು -ಕಾಣಲು ಹೀಗಿದ್ದರು. ಜಾಣ, ಮಿತಭಾಷಿ. ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುಣ. ಶಾಂತ ಸ್ವಭಾವ. ಇದು ತನ್ನ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಆಗಾಗ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದ್ದ ಅವರ ರೂಪ, ಸ್ವಭಾವದ ವರ್ಣನೆ”.
ಇದು ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಶಬ್ದರೂಪದ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ರೇಖಾ ಚಿತ್ರ. ಇದನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ – ಈವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಕೆಲ ವಿವರಗಳನ್ನೂ ಕೊಡಬೇಕು ಎನಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪರಿಚಯ ಬರೆಯುವ ಮೊದಲು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪರಿಚಯವನ್ನು ಬರೆದು ಮುಗಿಸಿ, ನಂತರ ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ತೊಡಗಿದೆ. ಮೊದಲು ತಮ್ಮನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿ ಆಮೇಲೆ ಅಣ್ಣನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಹೊರಟಿದ್ದೇನೆ. ಬಹುಶಃ ನನಗೆ ಮೊದಲು ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಗುರುತು ಆಗಿದ್ದು ಇದರ ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು. ೧೯೫೬ ರಲ್ಲಿ ನನ್ನ ತಂದೆ ತೀರಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಹೊಲ ಮನೆ, ಆಸ್ತಿಪಾಸ್ತಿ ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದವಾಗಿ ನಾನು ಕಿತ್ತೂರಿಗೆ ಹೋಗಿಬರಬೇಕಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಅವರ ಗುರುತು, ಇವರ ಹೆಸರನ್ನೂ ಕೇಳುವ ಮೊದಲೆ ಆಗಿದ್ದಿತು.
ಅದೇ ಸುಮಾರಿಗೆ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ವಿಧವಾ ಮಗಳು ಸೋನಕ್ಕ ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಅವರ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ, ಸವದತ್ತಿಯಿಂದ ಬೆಳಗಾವಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು, ಪ್ರಾಯಶಃ ೧೯೫೫ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ. ಒಂದು ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆ, ನಾವಿದ್ದ ಗೋಂಧಳಿಗಲ್ಲಿಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿದ್ದ ಅಡ್ಡ ಗೋಂಧಳಿ ಗಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದಿತು. ಎಲ್ಲೋ ನೋಡಿದಾಗ ನನ್ನ ತಾಯಿಗೆ ಅವರ ಗುರುತು ಹತ್ತಿತು. ಆದರೆ ಮನೆಗೆ ಬಂದು ಹೋಗಿ ಮಾಡಲು ಮತ್ತೆ ತಿಂಗಳುಗಳು ಗತಿಸಿದವು. ನನ್ನ ಮಟ್ಟಿಗೆ, ಅವರ ಹೆಸರು, ಅವರ ಮನೆ ಎಲ್ಲಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಅಷ್ಟೆ ಗೊತ್ತಾದದ್ದು.
ಮುಂದೆ ಹೀಗೆಯೆ ಮತ್ತೊಂದು ಇಪ್ಪತ್ತು ವರುಷಗಳೆ ಕಳೆದವು. ಭೆಟ್ಟಿಯ ಸಾತತ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು. ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಶ್ರೀಪಾದ ಕಲಿಯುವದನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದ. ನಲೂ ಶಿಕ್ಷಿಕೆಯಾಗಿ ನಾನಿದ್ದ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿಯೆ ನನ್ನ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯಾಗಿ ಬಂದಳು. ಎಸ್.ಎಸ್.ಸಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಉತ್ತರ ಪತ್ರಿಕೆ ತಪಾಸಣೆಗೆಂದು ನಾನು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಶ್ರೀಪಾದನ ರೂಮಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆ. ನಲೂ ಜೊತೆಗಂತೂ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ಭೆಟ್ಟಿ.
ಈ ನಡುವೆ, ಅಡ್ಡ ಗೋಂಧಳಿ ಗಲ್ಲಿಯಿಂದ ಅವರು ಮಾರುತಿ ಗಲ್ಲಿಗೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಬಸವನ ಗಲ್ಲಿಗೆ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಶಹಾಪುರ ರಸ್ತೆಯ ಮೇಲೆ ಕಪಿಲೇಶ್ವರ ಗುಡಿ ಮತ್ತು ರೇಲ್ವೆ ಗೇಟಿನ ಹತ್ತಿರ ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವಂತ ಒಂದು ಫ್ಲ್ಯಾಟಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಹೊಂದಿದರು. ಸೋನಕ್ಕ ಅವರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗಲು ಆ ಮನೆಗಳಿಗೂ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ. ಈ ನಡುವೆ ನನ್ನ ಮದುವೆಯಾಯಿತು. ಈಗ ಆದ ಬದಲಾವಣೆ, ಜೋಡಿ ಯಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಅವರೂ ಮನೆ ನನ್ನನ್ನೂ ನನ್ನ ತಾಯಿಯನ್ನು ನೋಡಲು ಬಂದು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು.
ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಗಕ್ಕ ಅವರೂ ಮಗಳಕಡೆಗೆಂದು ಬೆಳಗಾವಿಗೆ ಬಂದು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಗುರುತೂ ಆಗಿತ್ತು. ಅವರ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲವು ಸಲ ಬಂದಿದ್ದ – ಕೋರ್ಟು ಕಟ್ಟೆಯನ್ನೇರಿದ ಆಸ್ತಿಯ ವ್ಯಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ನಿಂತು ಹೋರಾಡಿ ಗೆದ್ದ, ವಾವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನಾಗಿದ್ದ, ಗಂಗಕ್ಕನ ಮಾವಸಿಯ ಮಗ ದತ್ತೂ ಮಾಸ್ತರರ ಗುರುತೂ ಆಗಿತ್ತು. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಆಗಿದ್ದರೂ ಸೋನಕ್ಕ ಅವರ ಮಗ ಶ್ರೀಪಾದನನ್ನು ನಾವು ಶ್ರೀಪಾದ ಎಂದೆ ಗುರುತಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವೇ ವಿನಃ, ಆತ ತನ್ನ ಅಜ್ಜಿ ಗಂಗಕ್ಕನಿಗೆ ದತ್ತಕ ಹೋಗಿ – ಶ್ರೀಧರ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ ಆಗಿದ್ದ ಎಂಬುದು ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಇಳಿದಿರಲೇ ಇಲ್ಲ.
ಹಾಗೆಯೆ, ಗಂಗಕ್ಕ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ವೈನಿ ಎಂದು, ಹಲವಾರು ಸಲ ಕೇಳಿದ್ದ ಮೇಲೂ, ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಇಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಕಿತ್ತೂರಿನ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರ ಪರಿಚಯವಾಗಿಯೂ, ಅವರನ್ನು ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರ ಮನೆತನದವರೆಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದೆನೇ ಹೊರತು – ದತ್ತಕ ಬಂದು ಅವರಿಗೆ ಆ ಅಡ್ಡಹೆಸರು ಬಂದಿದೆಯೆಂದು ಗೊತ್ತಿದ್ದೂ – ಅವರೂ ಮುರಗೋಡದವರೆ, ಮಂಗಳವೇಢೆ ಅಡ್ಡ ಹೆಸರಿನವರೇ, ನನ್ನ ಅಜ್ಜ, ತಂದೆ, ಕಕ್ಕ ಮೊದಲಾದ ಹಿರಿಯರೊಂದಿಗೆ ಒಂದೇ ಊರಲ್ಲಿ ಕೂಡಿ ಆಡಿ ಬೆಳೆದವರು, ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಿಗಳು ಎಂದು ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಭಾಸವಾಗಿರಲೆ ಇಲ್ಲ. ಮೊದಲು ಗುರುತಾಗಿದ್ದ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಸಂಬಂಧವೆ ಗೊತ್ತಾಗದೆ ಇದ್ದಾಗ – ಎಂದೋ ತೀರಿಹೋಗಿದ್ದ, ನಾನು ಎಂದೂ ನೋಡದಿದ್ದ ಮುರಗೋಡದ ಬಗ್ಗೆ, ಆ ಊರಿನ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಬಗ್ಗೆ ಆಸ್ಥೆಯಾದರೂ ಹೇಗೆ ಹುಟ್ಟೀತು !
ವಂಶಾವಳಿ ಮತ್ತು ಮನೆತನದ ಇತಿಹಾಸ ಬರೆಯುವ ಹುಚ್ಚು ಹೊಕ್ಕ ನಂತರವೆ ಈ ಸಂಬಂಧಗಳೆಲ್ಲ ತಿಳಿಯುತ್ತ ಹೋದವು. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರು ನಮ್ಮದೆ ಎಂದರೆ ಮೂರನೆ ಟಿಸಿಲಿನ ಆರನೆ ತಲೆಮಾರಿನವರು. ಅದು ನನ್ನ ಅಜ್ಜ ರಾಮಾಚಾರ್ಯರ, ಹಾಗೆಯೆ ನನ್ನ ತಂದೆಯ ದತ್ತಕ ಅಜ್ಜ ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯರ ತಲೆಮಾರು.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರು ನನ್ನ ತಂದೆಗಿಂತ ನಾಕು ವರ್ಷವಾದರೂ ದೊಡ್ಡವರೇ ಇರಬೇಕು. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಚೊಚ್ಚಲ ಮಗು ಬಹುಶಃ ೧೯೨೪ ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಿತು. ಮೊದಲ ಸಂತಾನವನ್ನು ಅವರು ತಮ್ಮ ೨೪ ನೆ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಪಡೆದಿದ್ದರೆಂದು ಕಲ್ಪನೆ ಮಾಡಿದರೂ, ಅವರ ಜನ್ಮ೧೯೦೦ ರಲ್ಲಿ ಆಗಿತ್ತು ಎಂದು ಆಗುತ್ತದೆ. ಈ ಊಹೆ ಬಹಳೇನೂ ತಪ್ಪಾಗಿ ಇರಲಾರದು. ಮತ್ತೊಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ಉತ್ತರ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅವರ ತಮ್ಮ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು, ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅದರಂತೆ,
ಕೃಷ್ಟಾಚಾರ್ಯರ ಸಂತಾನ : ಇವರಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಹೆಂಡಿರು. ಹಿರಿಯವಳು ಗುಂಡಕ್ಕ. ಮಕ್ಕಳಾಗದೆ ತೀರಿಕೊಂಡಮೇಲೆ ಕಿತ್ತೂರಿನ ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರ ಮನೆತನದ ಗೋದೂಬಾಯಿ ಎಂಬ ಕನ್ಯೆಯೊಡನೆ ಮದುವೆ. ಈ ಗೋದೂಬಾಯಿಯ ಹೊಟ್ಟೆಯಿಂದ –
೧. ಸುಬ್ಬಕ್ಕ ೨. ಫಲ್ಗೂ ಬಾಯಿ ೩. ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ೪. ಸೋನಾಬಾಯಿ ೫. ಭೀಮಾಚಾರ್ಯ ೬. ಅಕ್ಕವ್ವ ೭. ಗಂಡು (ಹೆಸರು ನೆನಪಿಲ್ಲ) ೮. ಹೆಣ್ಣು (ಹೆಸರು ನೆನಪಿಲ್ಲ) ೯. ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ (ಕಿತ್ತೂರಿನ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ಗಿರಿಭಟ್ಟನವರ).
ಇವರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯ ೨೨ ಮೇ ೧೯೨೦. ಇವರು (ಹೆಸರು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದ) ಯಾವ ಹೆಣ್ಣಿನ ಬೆನ್ನ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿದರೊ ಅವಳು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೧೯೦೮ರಲ್ಲಿ. ಈ ದಿನಾಂಕ ನನಗೆ ಗೊತ್ತಾದದ್ದು ಮುರಗೋಡದಲ್ಲಿ ಬಾಂಡ ರಾಯಟರ ಆಗಿದ್ದ ವಾಮನರಾವ ಯರಝರವಿ ಎನ್ನುವವರು ಅಲ್ಲಿನ ನಿತ್ಯದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಬರೆದ ಡಾಯರಿ – ( ೧೮೮೫ – ೧೯೨೩ರ ನಡುವೆ ಬರೆದಿಟ್ಟ೧೮ ಡಾಯರಿಗಳು) ಯಲ್ಲಿ ಲಿಖಿತವಾಗಿರುವ – ” ತಾ|| ೧೨-೨-೦೮ ಯಿವತ್ತೆ ತಿಳೀತು ಕೃಷ್ಟಾಚಾರಿ ಹೆಣತಿ ಯಿಕಿ – ಹೆಂಣು – ಮೂಲಾ ನಕ್ಷತ್ರದ ಮೇಲೆ ಹಡೆದಳಂತೆ ಕೇಳತೇನೆ” ಎಂಬ ಒಂದು ವಾಕ್ಯದಿಂದ.
ಅರ್ಥಾತ್ – ೧೯೦೮ ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಈ ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಹುಟ್ಟಿದ ನಾಕು ಮಕ್ಕಳು ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಬೆನ್ನ ಮೇಲಿನವು. ಆ ಮಕ್ಕಳು ಎರಡೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವೆಂದು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿದರೆ, ಹತ್ತು ವರ್ಷ ಹಿಂದೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ, ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರು ೧೮೯೮ – ೧೯೦೦ ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ತಳೆದವರೆಂದು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿದರೆ ತಪ್ಪೇನೂ ಆಗಲಾರದು.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಮದುವೆ : ಕಟಕೋಳದ ಶ್ರೀಪಾದ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರ ಮಗಳು ಗಂಗೂಬಾಯಿಯ ಎಂಬ ಕನ್ಯೆಯೊಡನೆ ಮದುವೆಯಾಗಿತ್ತು. ಬಹುಶಃ, ೧೯೨೪ ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬೆಳಗಾವಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸ ಅಧಿವೇಶನಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಈ ಮದುವೆ ನಡೆದಿರಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಆ ಅಧಿವೇಶನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚೊಚ್ಚಲ ಮಗಳು ಸೋನೂಬಾಯಿ ಚಿಕ್ಕ ಕೈಗೂಸಾಗಿದ್ದಳು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಚಿಕ್ಕವರಾಗಿದ್ದ ಗುಂಗುರ ಕೂದಲಿನ, ಬೆಳ್ಳಗಿನ, ಮರಾಠಿ ಐದು ಆರು ಇಯತ್ತೆ ಕಲಿತಿದ್ದ ಗಂಗೂಬಾಯಿ ಮದುವೆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಗಂಡನಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರವಾಗಿ (೫ ಫೂಟು, ೧ ಇಂಚು) ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರೂ, ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಇಂಚು ಎತ್ತರವಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಹೆಚ್ಚೂ ಕಡಿಮೆ ಗಂಡನಷ್ಟೆ ಎತ್ತರವಾಗಿ ಕಾಣತೊಡಗಿದರಂತೆ. ಅತ್ತೆಮನೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟ ಹೆಸರು – ರುಕ್ಮಿಣಿ.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ – ಗಂಗಕ್ಕ ಈ ದಂಪತಿಗಳ ಸಂತಾನ : ನಾಕು ಜನ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಗಂಡನ ಮರಣಾನಂತರ ಗಂಗೂಬಾಯಿ ದತ್ತಕ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಮಗ.
೧. ಸೋನೂಬಾಯಿ (ಸೋನಕ್ಕ ಶಾಸ್ತ್ರಿ) . ಕಟಕೋಳದಲ್ಲಿದ್ದ ಸೋದರಮಾವ ಗುರುನಾಥ ಶ್ರೀಪಾದ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರ ಪತ್ನಿ. ಗಂಡನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟ ಹೆಸರು ವೆಂಕೂಬಾಯಿ. ಮಾವ ಶ್ರೀಪಾದ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರ ತಾಯಿಯ ಹೆಸರು.. ೧೯೨೪ (?) ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವರು. ಏಳರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಗು. ಸತ್ತ ಮಗು ಎಂದು ಎಸೆದೂ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದರಂತೆ. ಎರಡು ಮೂರು ತಾಸುಗಳ ನಂತರ ಕೂಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಲುಗಾಟ ಕಂಡು ಮತ್ತೆ ಒಳಗೆ ತಂದರಂತೆ. ನೆರೆಮನೆಯವರು ಆ ನವಜಾತ ಶಿಶು ಮಿಸುಕಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಹೇಳಿದರಂತೆ.
ಇನ್ನೂ ಏಳು ವರ್ಷಗಳು ಆಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಲಗ್ನ ಮಾಡಿದರಂತೆ. ಕಾಯದೆಯಲ್ಲಿ ಕೂದುವದಿಲ್ಲವೆಂದು ಅಂಜಿಕೆಯಿಂದ ೧೪ ವಯಸ್ಸು ಎಂದು ಬರೆಸಿದ್ದರಂತೆ. ಮದುವೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಮೈನೆರೆದು, ಆ ಮೇಲೆ ಹದಿನಾರು ಆಗುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗರ್ಭ ಪಾತವೂ ಆಗಿ, ೧೮ನೆ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಶ್ರೀಪಾದ ಹುಟ್ಟಿದನಂತೆ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೧೯೪೩ರಲ್ಲಿ ಅಂತೆ. ಮತ್ತು ಆಗ ಸೋನಕ್ಕನಿಗೆ ೧೮ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿತ್ತು. ಅರ್ಥಾತ್ ಅವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ೧೯೨೪ ಇಲ್ಲ ೧೯೨೫ ರಲ್ಲಿ. ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಅವರೆ ನನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು. ತಮ್ಮ ತಂದೆ ತಾಯಿಯ ಕುರಿತು ಅವರೂ ನನಗೆ ಅನೇಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿದ್ದರು.
೨ . ಪ್ರಭಾವತಿ (ಅಕ್ಕಣ್ಣಿ) ಜಮಖಂಡಿಯ ಟಂಕಸಾಲಿ ಮನೆತನದ ಡಿಪ್ಲೋಮಾ ಇಂಜಿನೀಯರ ಆಗಿದ್ದ ಒಬ್ಬವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಿತು. ಸಾತಾರಾದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸವಿದ್ದಿತು . ಈಗ ಪುಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ. ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳು -ಆಶಾ, ಉಷಾ.
೩. ಇಂದುಮತಿ – ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಖ್ಯಾತ ಶಾಲಿಗ್ರಾಮ ಎಂಬ ಗಾಯಕ ಮನೆತನದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಡನೆ ಮದುವೆಯಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದೆ ಎರಡು ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದು.
೪. ಛಬೂ – ತಂದೆ ತೀರಿಕೊಂಡ ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನಗಳಲ್ಲಿಯೆ ತೀರಿಕೊಂಡದ್ದು.
ಬಂಡಾಚಾರರಿಗೆ ಹೆಣ್ಣು ಕೊಟ್ಟ ಮಾವ : ಅವರ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ಶ್ರೀಪಾದ ನಾರಾಯಣ ಶಾಸ್ತ್ರಿ. ಇವರು ತಮ್ಮ ಅಡ್ಡ ಹೆಸರಿನ ಮುಂದೆ ಕೆರೂರ ಎಂದೂ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು (?). ಅಂದಮೇಲೆ, ಆ ಊರಿನವರೋ, ಅಲ್ಲಿನ ಉತ್ಪನ್ನದಾರರೋ ಆಗಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಯರಗಟ್ಟಿ, ಐನಾಪುರ ಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಲಗಳು, ಕಟಕೋಳದಲ್ಲಿ ಮನೆ ಇದ್ದಿತು. ಈ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಅವರ ತಾಯಿ ವೆಂಕೂಬಾಯಿ ಗಳಿಸಿದ್ದು.
ಶ್ರೀಪಾದ ನಾ. ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರ ಮಕ್ಕಳು :
೧. ದತ್ತಾತ್ರಯ – ಮದುವೆಯಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಮಗ ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರ ತೀರಿಕೊಂಡರು. ಐನಾಪುರದ ಆಸ್ತಿ ಇವರಿಗೆ ಹೋಯಿತು. ಇವರ ಮಗ ಹಣಮಂತ. ಕೊಲ್ಲಾಪುರದಲ್ಲಿ ಇರುವದು.
೨. ಯಮುನಕ್ಕ – ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಬಹುಶಃ ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ. ಕಟಕೋಳದ ವೈದ್ಯ ಎಂಬ ಮನೆತನಕ್ಕೆ ಕೊಡಲಾಗಿತ್ತು. ನನಗೆ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೂರಾ ಎಪ್ಪತ್ತರ ಮೊದಲ ಮೊದಲ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಆಗೊಮ್ಮೆ ಈಗೊಮ್ಮೆ ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಪರಿಚಿತನಾಗಿದ್ದ, ನಮ್ಮ ವಾರಿಗೆಯ ಪಂಡಿತ ಎಂಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಈ ಯಮುನಕ್ಕ ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ.
೩. ಚಂದ್ರಾಬಾಯಿ (ಚಂದ್ರಕ್ಕ) – (ಈ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಬರೆದ ಕಾಲಕ್ಕೇ, ಅದು ಯಾವ ವರ್ಷ ಬರೆದಿಟ್ಟಿಲ್ಲ, ಅವರಿಗೆ ೮೮ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿದ್ದಿತು. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಹಮ್ಮದನಗರದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಿತು. ಅವರ ಮಗ ನಿವೃತ್ತ ಫೌಜುದಾರ, ಆ ಊರಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಚಂದ್ರಕ್ಕ ಮಾವಶಿಯೂ ಹೌದು. ನಾದಿನಿಯೂ ಹೌದು.
೪. ಗಂಗೂಬಾಯಿ (ಗಂಗಕ್ಕ) – ಬೇರೆಕಡೆ ಇವರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಇವರು ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ತೀರಿಕೊಂಡರು.
೫. ವೇಣೂ ಬಾಯಿ (ಯೇಣೂ ಬಾಯಿ) – ವಂಟಮೂರಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ಯಾಂಪ ವೆಂಡರ ಆಗಿದ್ದ ದಿವಾಕರ ಜೋಶಿ ಎನ್ನುವವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಿತು. ಅತ್ತೆಮನೆ ಹೆಸರು ಇಂದಿರಾಬಾಯಿ. ಗಂಡ ಕ್ಯಾನ್ಸರದಿಂದ ಸಣ್ಣ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೆ ತೀರಿಕೊಂಡದ್ದು. ಯೇಣೂ ಬಾಯಿ ತೀರಿಕೊಂಡದ್ದು ತಮ್ಮ ಅರವತ್ತು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೂ ಕಡಿಮೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಮಕ್ಕಳಾಗದೆ.
೬ . ಗುರುನಾಥ : ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೆಲ್ಲ ಕೊಟ್ಟ – ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಸೋನಕ್ಕ ಅವರ ಸೋದರ ಮಾವ ಮತ್ತು ಪತಿ. ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇವರಿಗೆ ಕಟಕೋಳದ ಮನೆ ಬಂದಿತು. ಅದು ಈಗಲೂ ಇದ್ದು, ಬಾಡಿಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಇವರು ಕೊಲ್ಲಾಪುರದಲ್ಲಿ ಪಿ.ಡಬ್ಲೂ.ಡಿ ಯಲ್ಲಿ ಓವರಸೀಯರ ಆಗಿದ್ದರು. ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಆರಾಮಾಗಿಯೆ ಇದ್ದರು. ಹಾರ್ಟ್ ಅಟ್ಯಾಕದಿಂದ, ತಮ್ಮ ೪೦ ನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೀರಿಕೊಂಡರು, ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ (?). ಪತ್ನಿ ಸೋನಕ್ಕ ಅವರಿಗೆ ಆಗ. ಕೇವಲ ೨೮ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸು.
ಗುರುನಾಥ – ಸೋನೂತಾಯಿ ಈ ದಂಪತಿಗಳ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಶ್ರೀಪಾದ, ನಂತರದವರು ನಲಿನಿ, ಮೀರಾ ಮತ್ತು ದೀಪಕ. ಇವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಪಾದ ತನ್ನ ಅಜ್ಜಿ ಗಂಗಕ್ಕ ಅವರಿಗೆ ದತ್ತಕ ಹೋಗಿ ಶ್ರೀಧರ ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ಮಂಗಳವೇಢೆ ಆದದ್ದು. ೧೯೪೩ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದ ಇವರು ೧೯೯೭ ರ ಡಿಸೆಂಬರ ೧೦ ರಂದು ತೀರಿಕೊಂಡರು. ಇವರ ಪತ್ನಿ ವರ್ಷಾ ಜೂನ ೨೪ ರಂದು ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದು. ಇವರಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳು, ಸುಪ್ರಿಯಾ (ಜನ್ಮ -ಡಿಸೆಂಬರ ೨೪, ೧೯೮೪) ಮತ್ತು ಸುಹಾಸ (ಜನ್ಮ- ಸೆ ಪ್ಟೆಂಬರ ೧೦, ೧೯೯೦).
ನಲಿನಿ ತಮ್ಮ ನೆನಪಿನಿಂದ ಅಜ್ಜ (ತಾಯಿಯ ಕಡೆಯಿಂದ) ಬಂಡಾಚಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಜ್ಜಿ ಗಂಗಕ್ಕ ಇವರ ಕುರಿತು ಸಾಕಷ್ಟು ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸಿದವರು. ಬಿ.ಎಸ್. ಸಿ ಯಾಗಿ ಭಾರತಿ ವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಿಕೆಯಾಗಿ, ನನ್ನ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ಯಾಗಿದ್ದರು. ರೂರ್ಕಿಯಲ್ಲಿನ ಖ್ಯಾತ ಇಂಜಿನೀಯರಿಂಗ ಕಾಲೇಜದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪ ಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದ, ರಾಮದುರ್ಗ ಮೂಲದ ವೇದವ್ಯಾಸ ಜೋಶಿಯವರ ಪತ್ನಿ.
ದೀಪಕ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲಿನ ಶಹಾಪುರ ರಸ್ತೆಯ ಮೇಲಿನ ಕಪಿಲೇಶ್ವರ ಗುಡಿಯ ಹತ್ತಿರದ ರೇಲ್ವೆ ಗೇಟಿನ ಹತ್ತಿರದ ಅಪಾರ್ಟಮೆಂಟಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ.
ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಮರಣ : ಅವರು ೧೯೩೦ ರಿಂದ ೧೯೩೩ ರ ನಡುವೆ, ಯಾವುದೋ ಒಂದು ವರ್ಷ, ನಾನು ಹುಟ್ಟುವ ಹತ್ತು-ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳಮೊದಲೆ. ಆ ವರ್ಷ ಯಾವುದು, ತಿಂಗಳು, ತಾರೀಖು – ಅದಾವುದೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ತಿಥಿ ಮಾತ್ರ – ದ್ವಾದಶಿ ಎಂದು ಗೊತ್ತಿದೆ. ಮರಣದ ಕಾರಣ – ಉದರ ಬೇನೆ. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಔಷಧವೆ ಗೊತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಬೇನೆ ಗೊತ್ತಾಗಿ ಐದು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವು ಬಂದಿತ್ತು. ಆದ ರೋಗ, ಮತ್ತದರ ಭೀಕರತೆ ತಿಳಿಯುವ ಮೊದಲೆ “ಝಟ್ ಪಟ್ ಆಗಿ” ಎಲ್ಲವೂ ಮುಗಿದು ಹೋಗಿತ್ತು. ಕಟಕೋಳದಲ್ಲಿ ಮರಣ.
ಅವರ ಪತ್ನಿ ಗಂಗೂಬಾಯಿ (ಗಂಗಕ್ಕ) ಅವರ ಮರಣ : ೧೯೮೩ ರಲ್ಲಿ.
ಆಗಿನ ಒಂದು ಸಂಗತಿಯ ನೆನಪು : ನಾನು ಇನ್ನೂ ಮೂರು ವರ್ಷದವ, ಆಗ ಅಣ್ಣ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಕಕ್ಕನ ಮಗ ಮೋಹನ ಈ ಇಬ್ಬರ ಮುಂಜಿವೆ ಪಂಢರಪುರದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿನ ಪಾಂಡುರಂಗ ನಮ್ಮ ಕುಲದೇವರು. ಅಷ್ಟು ಸಣ್ಣವನಿದ್ದಾಗ ಹೋಗಿ ಬಂದ ನೆನಪು ಹೇಗೆ ಉಳಿದೀತು! ಅದಾದ ಮೇಲೆ ಏನೇನೋ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಕುಲದೇವರಿಗೆ ಹೋಗಲು ಆಗದೆ, ಆ ಕೊರಗು, ಆ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥ ಭಾವನೆಯಿಂದಲೆ ಮೂವತ್ತೆಂಟು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಕಳೆದಿದ್ದೆ. ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ಪಂಢರಪುರದ ಯಾತ್ರೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಅಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಅಲ್ಲಿಯೆ ಮುಂಜಿವೆಯಾಗಿದ್ದ ಮೋಹನನೊಂದಿಗೆ. ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗೆ ಮುಂಗಡವನ್ನೂ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೆ.
ಇನ್ನೇನು, ಮರುದಿನವೋ -ಎರಡು ದಿನ ಬಿಟ್ಟೊ ಎರಡೂ ಕುಟುಂಬಗಳು ಹೊರಡ ಬೇಕು. ಗಂಗಕ್ಕ ಅವರ ಸಾವಿನ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿಯಿತು. ಬಹುಶ: ನಮಗೆ ಸೂತಕವಿರಬೇಕು ಎಂದೆನಿಸಿತು. ಆದರೆ, ನಮ್ಮ ಮತ್ತು ಬಂಡಾಚಾರ್ಯರ ಸಂಬಂಧ ಹೇಗೆ ಎನ್ನುವದು ಖಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿಯದು. ಮೋಹನನಿಗೆ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿಕೂಡ ಗೊತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಗೊತ್ತೂ ಇಲ್ಲದವರ ಸಾವಿಗೆ ಸೂತಕ ಹೇಗೆ ? ಅದೂ ಇಷ್ಟು ಸುದೀರ್ಘ್ ಕಾಲದ ಅಂತರಅ ಮೇಲೆ ! ಅದೂ ಇನೇನು ಹೊರದಬೇಕು ಎನ್ನುವಾಗ ಎಂದು ಸಿಡಿಮಿಡಿಗೊಂಡ. ನಾನೊ, ಈ ವಿಷಯ ಬಲ್ಲವರೊಡನೆ ಪರ್ಯಾಲೋಚಿಸದೆ, ಕುಲದೇವರಿಗೆ ಅದೂ ಸೂತಕದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುವದು ಸರಿಯಾದೀತೇ ಎಂದು ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದೆ. ಅವರಿವರನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದಾಯಿತು. ಅವರು ಹಾಗೂ ಹೇಳಿದರು, ಹೀಗೂ ಹೇಳಿದರು. ಅಂತಹದರಲ್ಲಿ ಕುಲದೇವರಿಗೆ ಹೋಗಲು ಧೈರ್ಯ ಹುಟ್ಟಲಿಲ್ಲ. ಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ರದ್ದು ಪಡಿಸಿದೆವು. ಕೆಲ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಹೋಗಿಬಂದೆವು.
ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವರು ಈಗ ಯಾರಾದರೂ ಇದ್ದರೆ ಅಂಥವರು ಎಂಬತ್ತೈದು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಯಸ್ಸಿನವರು. ಅದಕ್ಕೂಮೊದಲು ಹುಟ್ಟಿದವರಂತೂ, ತೊಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳನ್ನೂ ದಾಟಿದವರು.
ಏಕೆಂದರೆ, ಅವರು ಹುಟ್ಟುವ ಮೊದಲೆ ತಂದೆ ಶ್ಯಾಮಾಚಾರ್ಯರು ದತ್ತಕ ಬಂದು ಕಿತ್ತೂರಿನ ನಿವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಮುರಗೋಡ ಅವರ ನೆಲೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೆ, ಗಂಗಕ್ಕ ಕೂಡ ಪತಿ ತೀರಿಕೊಂಡ ಕೆಲ ಕಾಲದ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ಅಬಚಿಯ ಕಡೆ ಸವದತ್ತಿಗೆ ಹೋಗಿ ಇರಹತ್ತಿದ್ದರು.